Eşeysel Bezler ve Salgıladıkları Hormonlar
15 Mayıs 2024 Çarşamba

Eşeysel Bezler ve Salgıladıkları Hormonlar

Eşeysel Bezler; üreme sistemi hormonlarını salgılayan bezlerdir. Eşeysel bezler dişilerde ovaryum yani yumurtalık, erkeklerde ise testistir. Ergenlik dönemiyle birlikte aktifleşen eşeysel bezler hipofizden salgılanan FSH ve LH hormonları tarafından uyarılarak faaliyet gösterir.

Yumurtalıklar yumurta, testisler ise sperm üretmelerinin yanında endokrin bez olarak da görev yaparlar. Yani eşeysel bezlerde tıpkı pankreas gibi karma bezlerdir. Eşeysel bezler östrojen, andojenler ve progesteron olmak üzere üç tipte steroid yapısı olan hormon salgılarlar. Bu hormonların tamamı hem erkeklerde hem de dişilerde üretilir ancak dişi ve erkekteki üretim miktarları farklıdır. Bu hormonlar genel olarak;
  • Büyüme ve gelişmeyi düzenlerler,
  • Üreme döngülerini, ikincil eşey özelliklerin çıkması ve eşeysel davranışları kontrol eder.
  • Bu hormonların salgılanması hipofiz hormonları olan FSH ve LH tarafından kontrol edilir.
Eşeysel bezler ve salgıladıkları hormonlar

Testisler

Embriyo döneminde karın boşluğunda gelişen testisler doğumdan önce penis altındaki skrotum denilen keselere yerleşirler. Testiste hormon üreten hücrelere Leyding hücreleri adı verilir. Bu hücrelerden salgılanan en önemli androjen ise testosteron hormonudur.

Androjenler (Testosteron)
  • Hipofizden salgılanan FSH ve LH hormonu etkisiyle testislerden testosteron hormonu salgılanır.
  • Testosteron, spermlerin olgunlaşmasında, eşeysel organların gelişmesi ve işlerliğinin sürdürülmesinde görevlidir.
  • Embriyo gelişiminin erken döneminde fetusun erkek olmasını sağlar.
  • Yağların kasa dönüşmesi ile iskelet kaslarının kütle artışına neden olur.
  • Ergenlik döneminde erkeklerde sakal ve bıyık çıkması, sesin kalınlaşması, kemik ve kasların erkeklere özgü biçimde gelişmesi gibi ikincil eşeysel özelliklerin oluşumuna neden olur.
  • Ergenlikle beraber karşı cinse olan ilginin artmasına neden olur.
  • Mayoz bölünme ile sperm oluşumunun gerçekleşmesi için testislerin normal gelişimini sağlar.
Ovaryum (Yumurtalık)

Dişilerde karın boşluğunda yumru şeklinde iki tane yumurtalık bulunur. Yumurtalıklardan östrojenler ve progesteron adı verilen iki hormon salgılanır.

Östrojenler (Östrojen)

Hipofizden salgılanan FSH hormonu etkisiyle yumurtanın geliştiği keseciklerden ve LHetkisiyle sarı cisim tarafından salgılanır. Gebelik döneminde ise plasentadan salgılanır.

Östrojenler şu etkilere neden olur;
  • Progesteron ile ovaryumun gelişmesini sağlar.
  • Ergenlik döneminde fazla miktarda salgılanması sonucunda sesin incelmesi, göğüslerin büyümesi, omuzların dar, kalçaların genişlemesi gibi ikincil dişilik özelliklerin ortaya çıkmasını sağlar.
  • Yumurta kanalı, uterus ve vajinanın büyüyüp gelişmesini sağlar.
  • Östrojen hormonu dişide mitoz bölünmeyi hızlandırıp döl yatağı duvarının kalınlaşmasını sağlar. Ses tonu ve vücut yapısının dişi özelliklerini göstermesi gibi ikincil eşeysel özelliklerin oluşmasına neden olur.
Progesteron

Hipofiz hormonu LH'nin etkisi ile ovaryumdan salgılanır. Progesteron dişilerde şu etkilere sebep olur;
  • Döllenme sonucu oluşan zigot gelişip embriyo haline gelir. Embriyonun rahim içine geldiğinde döl yatağına tutunup gömülmesi gerekir. Bu nedenle rahim içinin kalınlaşması ve yumuşak bir doku halini alması lazımdır. Progesteron rahim içinin embriyonun tutunabileceği hale gelmesini sağlar.
  • Yumurta, yumurta kanalından geçerken beslenmesi gerektiğinden, progesteron etkisi ile yumurta kanalını kaplayan hücrelerde besin depolanmasını sağlar. Yumurta kanaldan geçerken besin ihtiyacının bir kısmını bu şekilde karşılar.
  • Progesteron gebelikte döl yatağında kas kasılmasını ve döl yatağı iç duvarının atılmasını önleyip gebeliğin sürmesini sağlar.

Eşeysel Bezler Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

Tiroksin Hormonunun Etkileri

Tiroksin Hormonunun Etkileri

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Hormon Testi Ne Zaman Yapılır?

Hormon Testi Ne Zaman Yapılır?

Ferritin Düşüklüğünün Sebepleri

Ferritin Düşüklüğünün Sebepleri

Süt Hormonu Türleri ve Özellikleri

Süt Hormonu Türleri ve Özellikleri

Tiroid Hormonu Eksikliği?

Tiroid Hormonu Eksikliği?

Amh Hormon Testi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Amh Hormon Testi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Güncel

Eşeysel Bezler ve Salgıladıkları Hormonlar

Eşeysel Bezler ve Salgıladıkları Hormonlar

Güncel

Glukozun Özellikleri ve Kandaki Değerleri

Glukozun Özellikleri ve Kandaki Değerleri

Hormon İsimleri Nelerdir?

Hormon İsimleri Nelerdir?

Estradiol Hormonu Yüksekliği Kaç Olmalı?

Estradiol Hormonu Yüksekliği Kaç Olmalı?

T4 Hormonu Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

T4 Hormonu Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Hormon Takviyesi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Hormon Takviyesi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Bitkisel Östrojen Nasıl Sağlanır?

Bitkisel Östrojen Nasıl Sağlanır?

Acth Nereden Salgılanır

Acth Nereden Salgılanır

Adetin 3 Günü Yapılan Hormon Testleri?

Adetin 3 Günü Yapılan Hormon Testleri?

Aşk Hormonu Nedir ve Nasıl Yapılır?

Aşk Hormonu Nedir ve Nasıl Yapılır?

Bebeklerde Hormon Bozukluğu?

Bebeklerde Hormon Bozukluğu?

Hba1c Normal Değerleri Nedir?

Hba1c Normal Değerleri Nedir?

Groft Hormonu Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Groft Hormonu Özellikleri ve Faydaları Nelerdir?

Süt Hormonu Yüksekliği Kaç Olmalı?

Süt Hormonu Yüksekliği Kaç Olmalı?

Instagram

  • galeri1
  • galeri2
  • galeri3
  • galeri4
  • galeri5
  • galeri6